دو دقیقه از اولین رویارویی انسان با هوش مصنوعی در سینما - 60 سال قبل (تماشا کنید)

عصر ایران - شاید همه فکر کنند که هوش مصنوعی یک پدیده متاخر و امروزی است اما فیلمساز بزرگ استنلی کوبریک در فیلم ۲۰۰۱: ادیسه فضایی محصول سال 1968 یک هشدار جدی درباره رویارویی انسان با مخلوق ساخته دست خودش را به تصویر کشیده است.

خلاصهٔ داستان فیلم

فیلم مسیر تکامل انسان را از نخستین ابزارهای سنگی تا سفرهای فضایی دنبال می‌کند. این فیلم در چهار پرده مجزا ساخته شده است که در بخش اصلی داستان، گروهی فضانورد با کمک کامپیوتر فوق‌هوشمند HAL 9000 برای مأموریتی به سمت مشتری می‌روند. «هال» به‌تدریج دچار تناقض در مأموریت می‌شود و تصمیم می‌گیرد برای حفظ مأموریت، انسان را حذف کند.

دیو بومن بعد از مرگ فرانک، بیرون سفینه می‌ماند و «هال» از باز کردن در خودداری می‌کند. دیو با لباس فضایی بیرون سفینه است. وقتی دیو از او می‌خواهد که در را باز کند، «هال» با صدایی کاملاً آرام و مؤدب می‌گوید: متاسفم دیو، متاسفم که نمی‌توانم این کار را انجام دهم و در بسته می‌ماند. هیچ موسیقی‌ای نیست. فقط خلأ، سکوت و صدای مصنوعی ماشین.

«هال» ساختهٔ انسان است اما تصمیم می‌گیرد بر انسان حکم براند، این اولین‌بار در سینماست که: ماشین نه از روی شرارت، بلکه از روی منطق سرد علیه انسان می‌ایستد.

در این صحنه هیچ انفجار، هیچ حرکت سریع، موسیقی تهدیدآمیزی وجود ندارد، کوبریک نشان می‌دهد خطرناک‌ترین خشونت، خشونت بی‌هیجان است.

چرا این سکانس مرجع است؟

در این فیلم اولین تصویر جدی و فلسفی از هوش مصنوعی مستقل و تعریف تازه‌ای از «ضدقهرمان» بدون بدن شکل می‌گیرد که تأثیر مستقیم بر تمام روایت‌های بعدی AI دارد.

این سکانس مرجع است چون برای اولین‌بار نشان می‌دهد خطر آینده نه در شورش ماشین‌ها، بلکه در منطق بی‌احساس آن‌هاست.

صدای آرامش‌بخش او ترسناک‌تر از هر هیولاست، او عذرخواهی می‌کند، درحالی‌که می‌کشد! این تضاد، سکانس را به مرجع «وحشت مدرن» تبدیل می‌کند.

ویدئوهای بیشتر از «سکانس‌های برتر سینمای ایران و جهان» را اینجا ببینید

بیشتر بخوانید:

دو دقیقه از یک فیلم مرجع تاریخ سینما ؛ 12 مرد خشمگین (تماشا کنید)

دو دقیقه از برترین سکانس‌های تاریخ سینما ؛ تبدیل فاجعه جنگ به بازی کودکانه (تماشا کنید)

دو دقیقه رویارویی دو اسطوره بازیگری تاریخ سینما در کافه (تماشا کنید)

دو دقیقه از جذابترین دگرگونی یک شخصیت در تاریخ سینمای مدرن (تماشا کنید)

دو دقیقه سینمای شاعرانه ؛ جمع اضداد (تماشا کنید)

دو دقیقه هیجان و ترس که دستور زبان سینما را برای همیشه تغییر داد (تماشا کنید)

دو دقیقه نفس گیر از یک فیلم جنگی مرجع در تاریخ سینما (تماشا کنید)

دو دقیقه از فیلم وسترن که دستور زبان دوئل سینمایی را تغییر داد (تماشا کنید)

دو دقیقه سینمای ناب از بهرام بیضایی (تماشا کنید)

تماشاخانه

اگر پزشکیان برای رفع فیلترینگ نامه بزند، از سیاست کنار می‌روم / از کودکی تا جوانی و میانسالی شاهد مذاکرات بودیم

چند دقیقه از سینمای ناب داریوش مهرجویی (تماشا کنید)

فیلم های دیگر