۲۱ بهمن ۱۴۰۴
به روز شده در: ۲۱ بهمن ۱۴۰۴ - ۲۰:۰۶
فیلم بیشتر »»
کد خبر ۱۰۶۲۲۸۰
تاریخ انتشار: ۱۴:۱۶ - ۰۱-۰۳-۱۴۰۴
کد ۱۰۶۲۲۸۰
انتشار: ۱۴:۱۶ - ۰۱-۰۳-۱۴۰۴
واژه‌خانه عصر ایران

اگزیستانسیالیسم چیست؟

اگزیستانسیالیسم چیست؟
دکتر عبدالکریم سروش متفکر ایرانی اگزیستانسیالیسم را به دو گونه تقسیم می کند: اگزیستانسیالیسم موحد و خداباور با نماد "کی‌یر که‌گور " که تعبیر "ابراهیم پدر ایمان" از اوست و دیگری خداناباور با چهره ای چون ژان پل سارتر که می گوید چون خدایی نیست انسان باید آزادانه تصمیم بگیرد.

   عصر ایران - واژۀ اگزیستانسیالیسم (Existentialism) دلالت دارد بر یک مکتب فلسفی، که انسان را در مرکز هستی قرار می‌دهد، اما نه به‌عنوان موجودی تثبیت‌شده و معنادار، بلکه به‌عنوان موجودی تنها، آزاد و مسئول که در جهانی بی‌معنا رها شده است و باید خود معنا بیافریند.

  اگزیستانسیالیست‌ها باور دارند که انسان «هستی»‌اش را ابتدا تجربه می‌کند، سپس خودش «ماهیت»‌اش را می‌سازد—نه برعکس. به بیان ساده‌تر، انسان نخست هست، سپس انتخاب می‌کند، عمل می‌کند و از خلال این اعمال، خودش را تعریف می‌کند.

   این مکتب در قرن بیستم به‌ویژه پس از جنگ جهانی دوم به‌شدت مطرح شد و در واکنش به بحران معنای مدرنیته، تکنوکراسی، و فجایع جنگ رشد کرد. اگزیستانسیالیسم هم در فلسفه و هم در ادبیات حضور پررنگ دارد.

  ژان پل سارتر، یکی از مهم‌ترین نمایندگان این جریان، در جمله‌ای معروف می‌گوید: «انسان محکوم به آزادی است». یعنی چون خدایی نیست که سرنوشت یا ارزش‌ها را تعیین کرده باشد، انسان خود باید آزادانه تصمیم بگیرد و مسئول پیامدهای انتخاب‌هایش باشد. سارتر بر این باور بود که ما در جهانی بی‌خدا زندگی می‌کنیم و به همین دلیل، مسئولیت معنا بخشیدن به زندگی فقط بر دوش خود ماست.

  دیگر فیلسوفان مهم این مکتب عبارت‌اند از: سورن کی‌یرکگور (پدر اگزیستانسیالیسم مسیحی)، فریدریش نیچه (هرچند خود را اگزیستانسیالیست نمی‌دانست، اما بر بسیاری تأثیر گذاشت)، مارتین هایدگر، آلبر کامو (که بیشتر از واژه‌ی «پوچی» استفاده می‌کرد)، و سیمون دوبووار.

  در ادبیات، اگزیستانسیالیسم در آثار کافکا، داستایفسکی، بکت، و سارتر قابل ردیابی است. در این متون، شخصیت‌ها معمولاً با بحران هویت، آزادی، پوچی و مرگ دست‌وپنجه نرم می‌کنند.

  اگزیستانسیالیسم، در نهایت، بیش از آن‌که مجموعه‌ای از آموزه‌های منسجم باشد، نوعی زیستن و اندیشیدن است. روشی است برای مواجهه با اضطراب، تنهایی، مسئولیت و مرگ. مسیری که انسان را وا‌می‌دارد تا نه از سر عادت، بلکه آگاهانه انتخاب کند. حتی در جهانی بی‌معنا.

 ( دکتر عبدالکریم سروش متفکر ایرانی اگزیستانسیالیسم را به دو گونه تقسیم می کند: اگزیستانسبالیسم موحد و خداباور با نماد کی‌یر که‌گور که تعبیر "ابراهیم پدر ایمان" از اوست و دیگری خداناباور با چهره ای چون سارتر).

ارسال به دوستان
مسی مدعیان اصلی قهرمانی در جام جهانی ۲۰۲۶ را معرفی کرد عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس: صداوسیما را نمی بخشم رکورد گرمای ۵۰ سال اخیر تهران امروز شکسته شد! تعداد شهدای جنگ غزه به ۷۲۰ هزار و ۳۷ تن رسید «بامداد خمار»؛ بازگشت داستانی عاشقانه به میدان تصویر خانه هزار پنجره؛ معماری جالب ژاپنی در شهری با نرخ بازیافت 80 درصد (+عکس) افزودن قابلیت تماس صوتی و تصویری به نسخه وب واتس‌اپ زیباکلام: ترامپ ترجیح می‌دهد گره‌ها با ایران را با دست باز کند نه با دندان تأیید ارتباط سفر لاریجانی به دوحه با مذاکرات ایران و آمریکا شکست تلخ استقلال در دبی؛ VAR مانع پیروزی شاگردان ساپینتو شد پروژه ۵۴۵؛ تلاش پنهان تل‌آویو برای تغییر روایت جنگ غزه در ایالات متحده 12 فایده معجزه آسای نوشیدن آب گرم که سلامتی شما را دگرگون می کند شیخ نعیم قاسم: مقاومت عامل نجات لبنان است/ تأکید بر سه‌گانه ارتش، ملت و مقاومت پیام مکتوب عمان به ایران؛ روایت تصاویر از دیدار لاریجانی درخواست جبهه اصلاحات برای آزادی فوری اعضای بازداشت‌شده/ هشدار نسبت به تشدید انسداد سیاسی