تا اطلاع ثانوی، آمپول دیکلوفناک نزنید

انگار عادت کرده‌ایم که دیگر دست اول‌ترین خبرها را ابتدا نه از طریق مبادی رسمی، بلکه از طریق شبکه‌های اجتماعی و از‌ طریق دوستانمان بشنویم.
 
دیشب و دیروز در فضای مجازی، پیام هایی بین مردم ردو بدل شد مبنی بر این که داروی دیکلوفناک مشکل دارد و مردم فعلا از این دارو استفاده نکنند.

با بالا گرفتن این خبر، روز گذشته نیز مدیر کل نظارت و ارزیابی دارو و مواد مخدر سازمان غذا و دارو در واکنش به مباحث مطرح در فضای مجازی درباره داروی دیکلوفناک به ایسنا تائید کرد که این دارو از بیمارستان ها جمع شده است و اتفاقا برگرداندن داروی دیکلوفناک، نشانه قدرت نظارتی بالاست.

مهدی پیرصالحی عنوان کرده که این مساله موضوعی داخلی، کارشناسی، فنی و تخصصی بوده است و هر ارگان نظارتی در هر جای دنیا درباره داروهایی که مشکلات فنی کوچکی دارند و لزوما خطرآفرین یا کشنده نیستند، می تواند دستور بازگشت یا به اصطلاح «ریکال دارو» را بدهد.

در مورد این دارو نیز پیرصالحی گفته، آزمایشگاه ما مواردی را بررسی کرده که ما را به این نتیجه رسانده است. اگر در بررسی های مجدد مشکل قابل برطرف کردن بود، اصلاحات انجام خواهد شد، در غیر این صورت همه آنها معدوم می شود و این اتفاق درباره همه داروها صادق است.

نکته مهمی که در استفاده از داروی دیکلوفناک وجود دارد این است که مصرف این دارو صرفا در بیمارستان است؛ یعنی به گفته این مقام مسئول، حدود چهار، پنج سالی می شود که این دارو صرفا در بیمارستان ها مصرف می شود و فروش آن در داروخانه ها تخلف است. هرچند همواره مردم این دارو را بدون نسخه از داروخانه تهیه می کنند.

سازمان غذا و دارو: اوضاع را کنترل می کنیم

شاید برای شما هم این سوال پیش آمده باشد که این دارو چه مشکلی داشته که سازمان غذا و دارو، دستور به بازگرداندن آن داده است.

سخنگوی سازمان غذا و دارو به جام جم می گوید: به دلیل تخصصی بودن موضوع نمی توانیم درباره مسائل ریز و جزئیات این مشکل صحبت کنیم، اما همین قدر می توانم بگویم که این مشکل، فقط مربوط به آمپول های دیکلوفناک است و به همین دلیل مردم فعلا از این دارو استفاده نکنند.

محمد هاشمی تاکید می کند که این سیستم نظارتی پس از توزیع دارو، امر مرسومی است و اتفاق عجیبی نیست. این دارو مشکلات ریزی دارد که ممکن است به هر دلیلی اتفاق افتاده باشد، اما نکته مهم اینجاست که ما این دارو را از بیمارستان ها جمع آوری کرده ایم و بر مصرف این دارو، کنترل و نظارت دقیق داریم.

درحالی که وزارت بهداشت اعلام کرده مصرف این دارو در بیمارستان ها تا اطلاع ثانوی ممنوع است، اما انتظار می رفت که این اطلاعیه خیلی زودتر و قبل از همه گیر شدن این خبر در فضای مجازی منتشر شود تا اعتماد کردن به اخبار منابع رسمی، راحت تر شود.

جولان متخلفان در نظام توزیع دارو

گرچه بازار دارویی ایران ـ چه از نظر کمبود و چه از نظر گرانی دارو- مجموعه این بحران ها را پشت سرگذاشته و دست کم در طول یک سال اخیر، آرامش به بازار دارویی ایران بازگشته است، اما همچنان سیستم توزیع دارو در ایران مشکلاتی دارد که نیاز به اصلاح و نظارت بیشتر دارد.

مثلا با وجود آن که داروی دیکلوفناک باید فقط در بیمارستان ها مصرف شود تا از آن سوءاستفاده نشود، اما با کمی رابطه و با کمک دلالان، می توان این دارو را در داروخانه ها هم پیدا کرد.

البته این مشکل فقط به داروی دیکلوفناک محدود نمی شود. مثلا پیشتر هم محمدباقر صابری زفرقندی، عضو هیات علمی دانشکده علوم رفتاری و سلامت روان دانشگاه علوم پزشکی ایران درباره مشکلات توزیع داروی ریتالین به جام جم گفته بود، ریتالین دارویی است که باید فقط در قبال نسخه به بیماران داده شود و اصولا توزیع همگانی این دارو در داروخانه ها نادرست است و مغایر با سیاست های کلی مبارزه با مواد مخدر و پیشگیری از سوءمصرف مواد است.

به گفته صابری زفرقندی، آنهایی که این دارو را سوءمصرف می کنند از بازار غیرقانونی دارو را تهیه می کنند، یعنی در صورت درست بودن آمار افزایش 50 درصدی فروش ریتالین باید گفت قطعا سیستم توزیع دارو در کشور ایراد دارد و معیارهای پزشکی تجویز دارو در کشور رعایت نمی شود.

فرامرز اختراعی، رئیس سندیکای مواد اولیه دارویی کشور نیز در گفت وگو با جام جم می افزاید: اگر داروی دیکلوفناک در داروخانه وجود داشته باشد، این موضوع تخلف برخی شرکت های پخش دارو را می رساند که باید برای جلوگیری از آن، نظارت بیشتری بر آنها اعمال شود.

به گفته او، گاه برخی شرکت های پخش دارو با قاچاقچیان دارو هم وارد معامله می شوند و به همین دلیل است که می بینیم گاهی در برخی داروخانه های متخلف، داروهای مجاز در گیشه وجود دارد، ولی در همین حال، داروهای قاچاق هم در انبار همان داروخانه ها پیدا می شود.

داروی دیکلوفناک به عنوان کاهش دهنده درد، تورم و بیماری های رماتیسمی استفاده می شود و البته گاهی از این دارو برای درمان سردرد، دردهای پس از عمل جراحی و کاهش درد زایمان هم استفاده می شود.

اما با توجه به این که مصرف خودسرانه این دارو و تهیه آن از طریق داروخانه ها می تواند فرد را به عوارض جانبی خطرناکی مبتلا کند، به همین دلیل ضروری است که وزارت بهداشت هم نظارت جدی تری بر نحوه مصرف این دارو داشته باشد و هم کیفیت این داروهای توزیع شده در بیمارستان ها را به طور مداوم پایش و رصد کند.

منبع: جام جم