آیا استرس می تواند روی وزن تاثیر بگذارد؟

عصرایران- اگر با وجود تلاش برای تغذیه سالم و فعالیت بدنی، کاهش وزن برایتان دشوار است، ممکن است نام کورتیزول را شنیده باشید. کورتیزول هورمونی است که در پاسخ به استرس ترشح می شود و در تنظیم قند خون، سوخت و ساز، فشار خون و واکنش های التهابی نقش دارد.

اما یک نکته مهم وجود دارد: کورتیزول را نمی توان به سادگی «دشمن کاهش وزن» دانست. ارتباط میان استرس، کورتیزول و افزایش وزن پیچیده است و همه افرادی که اضافه وزن دارند، کورتیزول بالا ندارند.

کورتیزول چگونه ممکن است با افزایش وزن ارتباط داشته باشد؟

استرس مزمن می تواند از طریق تغییر در سیستم هورمونی بدن، اشتها، خواب، فعالیت بدنی و انتخاب های غذایی بر وزن تاثیر بگذارد. در برخی افراد، استرس طولانی مدت و تغییرات مرتبط با کورتیزول می تواند با افزایش چربی شکمی همراه باشد.

با این حال، این رابطه برای همه یکسان نیست و نمی توان هر افزایش وزن یا توقف کاهش وزن را به کورتیزول نسبت داد.

چه زمانی واقعا باید به کورتیزول بالا شک کرد؟

افزایش غیرطبیعی و پایدار کورتیزول می تواند در بیماری نادری به نام سندرم کوشینگ دیده شود. این بیماری ممکن است با افزایش سریع و غیرقابل توضیح وزن، به ویژه در صورت و ناحیه شکم، گرد شدن صورت، ضعف عضلات، فشار خون بالا، افزایش قند خون، نازک شدن پوست، کبودی آسان و ترک های پوستی پهن و ارغوانی همراه باشد.

وجود یکی از این علائم به تنهایی به معنای بالا بودن کورتیزول نیست و تشخیص آن به بررسی پزشکی و آزمایش های مناسب نیاز دارد.

برای کاهش استرس چه کار کنیم؟

اگر استرس زیادی دارید، مدیریت آن می تواند بخشی از یک برنامه سالم برای کنترل وزن باشد. پیاده روی، فعالیت بدنی منظم، تمرین های آرام سازی، ارتباط اجتماعی مناسب و اختصاص دادن زمان کافی برای خواب می توانند به مدیریت استرس و بهبود سلامت عمومی کمک کنند.

ورزش نیز فقط برای کاهش وزن اهمیت ندارد؛ فعالیت بدنی منظم می تواند به خواب بهتر و سلامت متابولیک کمک کند و از این طریق بخشی از اثرات منفی استرس را کاهش دهد.

خواب را جدی بگیرید

کم خوابی می تواند بر اشتها، انتخاب های غذایی و تنظیم متابولیسم تاثیر بگذارد. بنابراین اگر هدف شما کاهش وزن است، خواب کافی را در کنار تغذیه مناسب و فعالیت بدنی قرار دهید، نه اینکه فقط روی یک هورمون تمرکز کنید.

آیا باید کورتیزول خود را آزمایش کنیم؟

صرفا به دلیل اضافه وزن یا دشوار بودن کاهش وزن، معمولا نمی توان نتیجه گرفت که کورتیزول بالا است. آزمایش کورتیزول زمانی ارزشمند است که پزشک بر اساس علائم و معاینه به اختلالاتی مانند سندرم کوشینگ مشکوک باشد.

در نتیجه، اگر کاهش وزن برایتان دشوار است، بهتر است به جای دنبال کردن راهکارهای موسوم به «کاهش کورتیزول»، مجموعه عوامل موثر بر وزن مانند تغذیه، فعالیت بدنی، خواب، داروها، شرایط پزشکی و الگوی زندگی بررسی شود.

کورتیزول هورمونی ضروری برای بدن است و هدف، «صفر کردن» یا پایین آوردن بی دلیل آن نیست؛ بلکه حفظ عملکرد طبیعی سیستم هورمونی اهمیت دارد.

اگر افزایش وزن سریع و غیرقابل توضیح، ضعف عضلات، فشار خون یا قند خون بالا، کبودی آسان یا ترک های پوستی پهن و ارغوانی دارید، بهتر است برای بررسی علت با پزشک مشورت کنید.

شیوع شپش در مدارس ایران!

بیشتر بخوانید:

چند عامل که موجب "پف صورت" می‌شود

تماشاخانه

باران آمد ، هشدار هم دادند ولی دوباره ایران غافلگیر شد / ببینید باران شنبه چه کرد

درباره پرویز ثابتی ، قصاب اداره سوم ساواک چه می‌دانیم ؟

فیلم های دیگر