عصرایران- مطالعات پزشکی خواب نشان میدهند انسان میتواند در شرایط بسیار استثنایی برای چند روز بدون خواب زنده بماند، اما افت عملکرد مغز خیلی زود آغاز میشود. بر اساس پژوهشهای مراکز معتبری مانند NIH و American Academy of Sleep Medicine (AASM)، حتی ۲۴ تا ۴۸ ساعت بیخوابی کافی است تا تمرکز، حافظه کوتاهمدت و سرعت واکنش بهطور محسوسی کاهش پیدا کند.
با ادامه محرومیت از خواب، مغز وارد وضعیت اختلال عملکرد میشود؛ بهطوری که تصمیمگیری دشوارتر میشود، تغییرات خلقی افزایش مییابد و در برخی موارد شدید، ممکن است اختلالات ادراکی یا تجربههای شبهتوهمی رخ دهد. به همین دلیل متخصصان تأکید میکنند که بیخوابی طولانیمدت، حتی اگر بهطور مستقیم کشنده نباشد، میتواند خطر خطاهای جدی و آسیبهای جسمی و روانی را بهشدت افزایش دهد.
یکی از معروفترین گزارشهای ثبتشده در این زمینه مربوط به سال ۱۹۶۴ است؛ زمانی که یک دانشآموز آمریکایی به نام Randy Gardner تحت نظارت پژوهشی توانست حدود ۲۶۴ ساعت (نزدیک به ۱۱ روز) بیدار بماند. با این حال، این نوع آزمایشها امروز به دلیل خطرات جدی برای سلامت، دیگر بهصورت رسمی و کنترلشده تکرار نمیشوند و حتی ثبت رکوردهای مشابه نیز متوقف شده است.
در جمعبندی علمی امروز، خواب یک نیاز حیاتی برای عملکرد طبیعی مغز و بدن محسوب میشود و حتی چند شب کمخوابی متوالی میتواند اثرات قابل توجهی بر سیستم عصبی، ایمنی و سلامت روان داشته باشد.