چین و تولیدات داخلی وابسته به محرم

امام حسین (ع) از دیر باز تا کنون، همیشه به عنوان الگوی آزادگی مطرح است که نام و یادش قرنهاست که به نیکی در فرهنگ ما ذکر میشود. هر ساله در ماه محرم به مناسبت شهادت امام حسین(ع) مراسم عزاداری با شکوهی در سراسر کشور برپا میشود تا یاد وخاطره قیام ارزشمند آن امام همام زنده نگه داشته شود.

عزادارى براى سالار شهیدان (ع) فقط یک عزاداری معمولی نیست، بلکه فرهنگی است که در آن مفاهیم اخلاقی و ارزشی بسیار زیادی آموزش داده میشود.

با آغاز ماه محرم و مراسم عزاداری، مساجد و تکیه ها و هیئت‌های عزاداری کوچک و بزرگ شروع به فعالیت کرده و جنب وجوش عظیمی کشور را در بر می گیرد و دوستداران امام حسین(ع) در تدارک امکانات عزاداری در دههی محرم هستند.

 از دیر باز، در کنار  برپایی مراسم مذهبی، بسیاری از مشاغل نیز شکل گرفته و بسیاری از هنرمندان، صنعتگران و تولیدکنندگان حوزههای مختلف اقدام به تولید کالاهای مورد نیاز برای این مراسم ارزشی نموده اند، که همراه با ابراز ارادت به سالار شهیدان، به کسب درآمد پرداخته و چرخ اقتصادی خانواده شان را نیز میچرخانند.

 اما در سالهای اخیر بازار فروش وسایل عزاداری و کالاهای مورد استفاده در مراسم محرم، در انحصار کالاهای عمدتا چینی و برخی موارد به ندرت ژاپنی و ایتالیایی و غیره در آمده و مصرف کالاهای چینی مخصوص محرم، علیرغم بی کیفیت بودنشان، به دلیل قیمت پایین، رونق بسیاری پیدا کرده است و بازار محرم به جولانگاه کالاهای چینی تبدیل شده است.

بسیاری از مغازه‌های شهر که به صورت عادی به عرضه ی مواد مورد نیاز مردم میپرداختند، در این دوره شروع به فروش وسایل مورد نیاز هیات‌های عزاداری از قبیل زنجیر،‌ چلچراغ، علم، طبل، فلوت، پرچم، وسایل تعزیه خوانی، شمع، ظروف یکبار مصرف می‌کنند که عمدتا چینی هستند.

امروزه بازار داغ کالاهای چینی، موجب ورشکستگی بسیاری از این تولیدکنندگان داخلی شده است. مشاغل متعدد داخلی وابسته به محرم، دچار بحران شدید اقتصادی شده است. بسیاری از تولیدکنندگانی که به صورت سنتی و از نسلی به نسلی دیگر این شغل را حفظ کردند و با عشق و از روی ارادت قلبی، اقدام به تولید وسایل مورد استفاده در مراسمهای عزاداری میکردند امروزه دچار ورشکستگی شده اند.

نکته مهم اینجاست که در مراسم بزرگداشت فرهنگ عاشورا و قیام امام حسین(ع) که با هدف بهبود وضعیت جامعه و آزادگی صورت گرفته، چرا مردم بدون فکر کردن به عواقب رفتار خود، با خرید کالاهای بیکیفیت چینی، تیشه به ریشه تولیدکننده داخلی زده و آنها را به سمت ورشکستگی و بیکاری سوق میدهند.

چرا مسئولان هیاتها، تکیه ها و ... با خریدهای کلان و خانواده ها با خریدهای جزئی تر کالاهای چینی، دست در دست هم به تعطیلی کارگاههای تولیدی کشورمان کمک کرده و موجب تعطیلی بازار تولید صنعتگران، خراطان و سایر تولیدکنندگان مختلف این حوزه می شوند؟
در نتیجه ی این رفتارها، در سالهای اخیر تولیدکنندگان داخلی این بخش، دچار بحران شدید اقتصادی شده اند و بسیاری از کارگاهها به تعطیلی کشیده شدند. اندک اندک اصالت و تقدس تولید وسایل محرم در ایران، جایگاهش را از دست داده و بازار آن، تبدیل به جایگاهی برای سودجویانی شده است که این کالاها را به قیمت بیکاری و ورشکستگی هموطنانشان از چین وارد میکنند و آب در آسیاب چین می ریزند.

 با کمی تفکر در علت قیام عاشورا، به این نتیجه میرسیم که هر یک از ما چه وظایفی در قبال جامعه ی خود داریم. اگر هر ساله هزینههای گزافی که صرف خرید کالاهای محرم می شود، صرف خرید کالاهای تولید داخل شود و هیات امنای مساجد، تکیه ها، هیاتهای عزاداری و عامه مردم، با هدف رونق اقتصادی کشور، خریدکالاهای داخلی را ترجیح دهند، قدمی بزرگ در جهت رشد و توسعه صنایع و تولیدکنندگان این حوزه برداشته و از تعطیل شدن مابقی کارگاههای داخلی جلوگیری می شود و به نظر می رسد، این شیوهای عملی است برای زنده نگه داشتن آموزه های قیام امام حسین(ع) .

* عضو هیات علمی دانشگاه فرهنگیان