چرا پخش زنده نطق نتانیاهو در اسرائیل ممنوع شد؟

سخنرانی بحث برانگیز بنیامین نتانیاهو در کنگره آمریکا عصر سه شنبه با پنج دقیقه تاخیر از شبکه‌های رادیویی - تلویزیونی اسرائیل پخش خواهد شد.
 
به گزارش بی بی سی، دستور این تاخیر اجباری را سلیم جبران، تنها قاضی عرب (فلسطینی تبار) دیوان عالی اسرائیل صادر کرده است. قاضی جبران امسال ریاست دوره‌ای کمیسیون مرکزی انتخابات اسرائیل را بر عهده دارد و به شکایات احزاب رسیدگی می‌کند.
 
زهاوا گالئون، رهبر حزب چپگرای میرتس که نطق نتانیاهو را ترفند تبلیغاتی غیرقانونی می‌داند، به کمیسیون انتخاباتی شکایت کرده بود تا مانع از پخش آن در رسانه‌های داخلی شود؛ قاضی جبران شکایت گالئون را رد کرد ولی دستور داد سخنرانی به طور زنده پخش نشود تا برای بررسی مفاد و قطع احتمالی آن فرصت کافی وجود داشته باشد.
 
شکایت از رهبر حزب راستگرای لیکود و اعمال یک تاخیر چند دقیقه‌ای در پخش نطق وی شاید نمونه کوچکی از تردید عمیق احزاب مخالف به نیات اصلی نخست وزیر اسرائیل از سفر به آمریکا باشد.
 
نتانیاهو سه شنبه در حالی پشت تریبون کنگره قرار می‌گیرد که فقط دو هفته تا انتخابات پارلمانی اسرائیل باقی مانده است. بنابر نظرسنجی‌ها، او برخلاف انتخابات سال ۲۰۱۳ میلادی، کاندیدای پیشتاز نیست.
 
مخالفان نتانیاهو می‌گویند او با به راه انداختن جنجالی بزرگ در واشنگتن، می‌خواهد افکار عمومی در اسرائیل را از بحث هزینه بالای مسکن و افزایش اختلاف طبقاتی به برنامه اتمی ایران سوق دهد و در عین حال ثابت کند رهبریست مقتدر که بر سر منافع ملی اسرائیل اگر لازم باشد با رئیس جمهوری آمریکا هم درگیر خواهد شد.
 
این در حالیست که نتانیاهو تاکید دارد با انگیزه‌های انتخاباتی به واشنگتن نیامده تا یکی از مهم‌ترین اولویت‌های سیاست خارجی ریاست جمهوری آمریکا را در صحن کنگره به چالش بکشد. او جلوگیری از انعقاد یک «توافق بد» با تهران را رسالت تاریخی خود می‌داند، توافقی که به گفته وی، می تواند موجودیت اسرائیل را به خاطر بیاندازد.
 
به نظر می‌رسد مخاطب اصلی نطق، اسرائیلی‌ها باشند. «نطق تاریخی» نتانیاهو طوری برنامه ریزی شده که در داخل اسرائیل بازتاب رسانه‌ای گسترده‌ای داشته باشد. قرار است نطق ساعت شش عصر به وقت اسرائیل ایراد شود، تا مردم در پربیننده‌ترین بولتن‌های خبری شش و هشت شب آن را تماشا کنند.
 
اکثر احزاب سیاسی اسرائیل، البته به غیر از حزب راست افراطی «خانه یهودی»، از سفر وی به واشنگتن انتقاد و درباره پیامدهای منفی آن بر روابط استراتژیک با آمریکا ابراز نگرانی کرده‌اند. زیپی لیونی، رهبر حزب هتنوعا، اخیرا به کانال تلویزیونی ۱۰ اسرائیل گفته بود: «نتانیاهو به یک ماموریت ملی نرفته است. ماموریت سیاسی خودش را دنبال می‌کند.»
 
اما گیدئون راهات، کار‌شناس امور سیاسی در بیت المقدس، به بی‌بی سی فارسی می‌گوید نباید انگیزه‌های ایدئولوژیک نخست وزیر اسرائیل را دست کم گرفت.
 
دعوت جمهوریخواهان از نخست وزیر اسرائیل برای ایراد نطق روز سه شنبه، بسیاری از نمایندگان بانفوذ دموکرات در کنگره را خشمگین کرده است. سناتور دایان فاینستاین که یهودی و از حامیان اسرائیل است، به صراحت بنیامین نتانیاهو را متکبر خوانده و متهم کرده است که برای حضور در کنگره انگیزه‌های سیاسی دارد.
 
سناتور مستقل برنارد سندرز، که یهودیست اولین سناتوری بود که اعلام کرد در مراسم سخنرانی بنیامین نتانیاهو شرکت نخواهد کرد.
 
سناتور سندرز به بی‌بی‌سی فارسی می‌گوید: «رئیس جمهوری آمریکا در عرصه سیاست خارجی رهبر ماست. چه دموکرات باشد چه جمهوریخواه. اینکه نخست وزیر اسرائیل، بنیامین نتانیاهو یا رهبر هر کشور دیگری را به آمریکا دعوت کرده‌اند بدون اینکه به رئیس جمهور بگویند رویه‌ای وحشتناک و اشتباه بسیار بزرگی است.»
 
سناتورهایی نظیر سندرز و فاینستاین در این جدال آشکار و بی‌سابقه بین نخست وزیر اسرائیل و رئیس جمهوری آمریکا بر سر ایران، طرف رهبر کشور خود را خواهند گرفت و این می تواند برای اسرائیل هزینه سنگینی داشته باشد.
 
ناظران معتقدند کنگره تحت کنترل جمهوریخواهان می‌توانست آخرین سنگر مقاومت اسرائیل در برابر توافق هسته‌ای احتمالی با ایران باشد. اگر دو-سوم قانونگذاران آمریکایی نظر مساعدی نسبت به نخست وزیر اسرائیل داشتند و هشدار‌هایش درباره توافق احتمالی با ایران را جدی می‌گرفتند، کنگره می‌توانست محکم در برابر اوباما بایستد و مصوبات احتمالی خود علیه توافق هسته‌ای با ایران را از وتوی رئیس جمهور مصون نگه دارد.
 
اما با جنجالی که فعلا در واشنگتن به راه افتاده و نارضایتی گسترده در حزب دموکرات‌ از سفر بنیامین نتانیاهو، به نظر می‌رسد نخست وزیر اسرائیل و لابی قدرتمند اسرائیل در آمریکا (آیپک) به این راحتی‌ها نخواهند توانست اکثریت قاطع در کنگره را علیه توافق احتمالی با ایران بسیج کنند.