چرا اردوغان به تهران می آید؟

عصر ایران - مازیار آقازاده - رجب طیب اردوغان نخست وزیرترکیه در روزهای 28و29 ماه جاری میلادی(سه شنبه و چهارشنبه) هفته جاری سفری رسمی به کشورمان خواهد داشت.

 این نخستین سفر نخست وزیر ترکیه به کشورمان پس از استقرار دولت یازدهم است و در حالی صورت می گیرد که دولت اردوغان از حدود 40 روز پیش بدین سو با بزرگ ترین بحران سیاسی 11 سال گذشته خود دست و پنجه نرم می کند.

بحرانی که اتفاقا بخش بزرگی از آن مربوط به ایران است و پرونده ای است که قوه قضاییه  و پلیس ترکیه - از نظر برخی از ناظران تحت هدایت فتح اله گولن رهبر متنفذ مذهبی ترکیه -  علیه دولت اردوغان گشوده است، تا با او تسویه حساب کرده و از قدرت و مشروعیت دولت او در آستانه انتخابات شوراها و ریاست جمهوری بکاهد.

اما افشای پرونده فساد مالی بزرگ در ترکیه و تنش سیاسی متعاقب آن که به گفته نخست وزیر ترکیه برای این کشور هزینه اقتصادی هنگفتی به همراه داشته و تا کنون باعث افت 30 درصدی ارزش لیره در برابر دلار آمریکا شده است، تنها به این کشور خلاصه نمی شود و پس لرزه های این موضوع به ایران نیز رسید و بابک زنجانی که گفته می شود شریک تجاری " رضا ضراب" یکی از مهم ترین متهمان پرونده فساد مالی بزرگ در ترکیه است، به همراه برخی دیگر ازشرکاء تجاری و همکارانش دستگیر و بازداشت شده اند.

دولت یازدهم می کوشد برای بهبود فضای کسب و کار و جلب سرمایه های خارجی که از اهداف استراتژیک آن است -  و در سفر اخیر رییس جمهور به داووس نیز اولویت نخست او در سخنرانیها و دیدارهای دو جانبه بود -  فضایی با ثبات و شفاف بیافریند و برای ایجاد این فضا باید بساط برخی باندها و شبکه هایی که در سال های گذشته به واسطه و یا به بهانه تحریم در اقتصاد کشورمان رشد قارچ وار داشته اند و با سازوکارهایی بعضا غیر قانونی و ابهام آلود کار کرده اند،جمع شوند.

نخست وزیر ترکیه اما شرایط دگرگونی دارد و در حالی که دولت روحانی می کوشد ایران را از یک انزوای کم سابقه و تجربه دو سال مداوم رشد منفی اقتصادی به دور خیز یک پرش بلند اقتصادی رهنمون کند، اردوغان پس از یک دهه رشد بالا و مداوم اقتصادی حالا با بی ثباتی سیاسی و مساله تنش بر سر پرونده فساد مالی بزرگ و تبعات اقتصادی متعاقب آن که به گفته نخست وزیر ترکیه علاوه بر کاهش بی سابقه ارزش لیره بیش از 120 میلیارد دلار برای اقتصاد ترکیه هزینه در برداشته است، می خواهد به ایران سفر کند.

پیش بینی می شود دو موضوع عمده اردوغان و روحانی در گفت و گوی این هفته شان در تهران، مساله سوریه و نیز پرونده فساد مالی بزرگ در ترکیه باشد.

این دو موضوع علاوه بر سایر موضوعات دوجانبه (مراودات اقتصادی و مرزی) ، منطقه ای و بین المللی است که نخست وزیر ترکیه می خواهد درباره آنها با رییس دولت تدبیر و امید در ایران رایزنی کند.

به نظر می رسد اردوغان برای عبور از بحران کنونی دولت خود  به نزدیکی به ایران و رایزنی با دولت جدید در کشورمان نیاز دارد.

نخست وزیر ترکیه که سیاست دولتش نسبت به سوریه از نظر برخی از ناظران و از جمله دولت ایران خارج از دایره اعتدال بوده است و در این مساله زیاده روی داشته است، این روزها علاوه بر مخالفان همیشگی اش ، درگیر یک جنگ قدرت تمام عیار با برخی از حامیان سابق خود و نیز برخی از اعضا و هواداران سابق حزب حاکم عدالت و توسعه است و مشخص نیست این تنش و انشقاق سیاسی متعاقب آن تا چه میزان از آرای حزب حاکم ترکیه در انتخابات در پیش روی شوراها( فروردین ماه 93)و نیز انتخابات ریاست جمهوری در تابستان سال آینده خواهد کاست.

اردوغان و روحانی علاوه بر برخی اختلاف نظرها ، اهداف و دستورکارهای مشترکی نیز دارند . به نظر می رسد در ماه های گذشته دولت ترکیه از سیاست سابق خود در همراهی با عربستان به ویژه در زمینه سوریه کمی فاصله گرفته است ؛ تضمین ادامه این مشی در سیاست خارجی ترکیه برای ایران از اهمیت بسزایی برخوردار است.

ترکیه شریک، رقیب و همسایه ای  تاریخی برای ایران است و دو کشور از منظر توسعه اقتصادی و سیاسی تقریبا در سطحی مشابه قرار دارند و به طور طبیعی ایران می خواهد همراهی و هماهنگی ترکیه را در سیاست های منطقه ای داشته باشد.