کد خبر ۱۱۷۰۵۸۴
تاریخ انتشار: ۱۰:۰۳ - ۲۵-۰۳-۱۴۰۵
کد ۱۱۷۰۵۸۴
انتشار: ۱۰:۰۳ - ۲۵-۰۳-۱۴۰۵

نبرد بادها/جنگ بادها چطور سرنوشت اقلیم یک منطقه را روشن می‌ کرد؟

باد
در باور ایرانی‌ها، بادها فقط پدیده‌هایی طبیعی نبودند؛ برخی مظهر خیر بودند و برخی نماد شر. اما در میان روایت‌های عامیانه و باورهای کهن، دو قصه بیش از همه جلب توجه می‌کند: داستان چَن و گرمیج در ساوالان و روایت کَلو و زَلو در زاگرس.

 در باور ایرانی‌ها، بادها فقط پدیده‌هایی طبیعی نبودند؛ برخی مظهر خیر بودند و برخی نماد شر. اما در میان روایت‌های عامیانه و باورهای کهن، دو قصه بیش از همه جلب توجه می‌کند: داستان چَن و گرمیج در ساوالان و روایت کَلو و زَلو در زاگرس. در این قصه‌ها، بادها موجوداتی نامرئی اما زنده‌اند که برای چیرگی بر طبیعت، تغییر فصل‌ها و سرنوشت آدمیان با یکدیگر به نبرد برمی‌خیزند.

نبرد بادها در قله ساوالان

به گزارش همشهری آنلاین، نبرد خیر و شر حتی در دنیای بادها هم راه پیدا کرده، می‌پرسید چطور؟ فقط کافی است نگاهی به قصه نبرد «چَن» و «گرمیج» در باورهای محلی مردم اردبیل بیاندازید.

باد گرم یا گرمیج، باد شدیدی است که در زمان حاکمیت جریان کم فشار روی کرانه های جنوبی دریای خزر و استان اردبیل در قسمت مرکزی استان می‌وزد و گاهی سرعتی بیش از ۱۲۰ کیلومتر بر ساعت هم دارد. قدیمی‌های اردبیل معتقدند با توقف باد گرمیج موجی از جریان هوای سرد شمالی و ریزش برف منطقه را در بر می‌گیرد.

چَن اما در مقابل گرمیچ است و معمولا با سرد شدن ناگهانی هوا، ابرناکی و افت دما می‌وزد. در باور اردبیلی‌ها به ویژه مشکین‌شهری‌ها، نبرد این دو باد تعیین‌کننده وضعیت آب و هوایی است؛ آن‌ها باد «گَرمیج» را مخرب و خطرناک می‌دانند و معتقدند که پس از این باد، باد دیگری به نام «چَن» شروع به وزیدن می‌کند و هوا به سرعت سرد می‌شود.

 به باور مردم، باد چن و گرمیج در بالای قله ساوالان (سبلان) با هم گلاویز می‌شوند و زورآزمایی می‌کنند. جنگ آنها تا دامنه‌های ساوالان امتداد می‌یابد تا به مشکین‌شهر می‌رسد و هر یک، قدرتش بیشتر باشد، می‌ماند و می‌وزد و دیگری به‌ناچار فرار می‌کند.

بادهای زندانی در زمستان و تابستان

ایلامی‌ها در نبرد بادها فراتر از خیر و شر رفته‌اند و یک باد یا «کلو» ‌ را مسلمان و «زلو» را کافر تعبیر می‌کنند؛ اولی فرشته نگهبان هوای پاک و دومی دیوی مظهر هوای ناپاک و زیان‌آور.

کلو و زلو یک باد خاص نیستند و ایلامی‌ها به طور کلی باد زمستان را زلو می‌دانند و معتقدند در این زمان، کلو زندانی است تا زمانی که ۴۵ روز بگذرد و کلو آزاد شود و به جایش زلو خانه‌نشین شود. زلو سرد است و همه چیز را فسرده می‌کند. خاک‌آلود است و بارانی با خود ندارد، اما کلو هم باران دارد و هم طراوت و با آن، زمین، نباتات و آدمیان جان تازه می‌گیرند.

در این قصه ایلامی‌ها تنها نبودند و اهالی استان همسایه یعنی لرستان هم چنین اعتقادی داشتند. از نگاه آن‌ها باد زلو یا باد کافر جهت شمال شرقی داشته و اهریمنی بوده است. در حالی که باد کلو یا باد مسلمان در جهت شرق می‌وزید، زیرا جهت شرق جایگاه همه بادهاست و باد از مشرق راهی مغرب می‌شود و چون در مغرب به کوه قاف می‌رسد، دوباره به جای خود بازمی‌گردد.

ارسال به دوستان
آکسیوس: تهران نباید ضعف سیاسی ترامپ را با ضعف نظامی آمریکا اشتباه بگیرد/ ترامپ نمی خواهد در جنگ ایران هم بازنده باشد قطر بزرگ‌ترین خریدار گاز طبیعی مایع آمریکا می‌شود رأی جوانان علیه جمهوری‌خواهان؛ چرخش نسل ۱۸ تا ۲۹ ساله در انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا کره جنوبی به نزدیک تنگه هرمز ، نیرو اعزام می کند بساط آیین‌نامه‌های نظارتی ۴۰ سال قبل باید جمع شود/ سعید روستایی را آزار دادیم قوه قضاییه: ۴ نفر از اعضای شبکه موسوم به «اسماء آکادمی» بازداشت شدند یک باور غلط درباره استفاده از ماسک! ممدانی: پیروزی عبدالرحمان السید در میشیگان اهمیت دارد عکس یادگاری زنان و دختران عشایر در «قیزیل بره»؛ سال 1330 حمله کیهان به علی دایی و عادل فردوسی پور : بی‌غیرت‌ها! فیلسوف جنگ نظرش را عوض می‌کند راهنمای تصویری نام 16 نژاد گربه از بزرگ ترین تا کوچک ترین رویترز به نقل از منابع آگاه : به حرف‌های دیگر ترامپ، گوش ندهید؛ او در حال برنامه‌ریزی برای اقدام نظامی علیه ایران است سیلاب و برف در راه ۷ استان کشور مدفوعی از منقار جغد خارج نمی شود/ پلت چیست؟ داخل این توده عجیب چه چیزی پنهان شده است؟ (+فیلم و عکس)