تاریخ:
فرهنگستان: پرتابگر به جای لانچر، قدیمی است 
درس هشتاد و سه
کشف غیرمنتظرۀ بازی «دوز» در دیوار شهر باستانی (عکس)
در شهر باستانی آپولونیا آد رینداکوم در شمالغربی ترکیه، باستانشناسان موفق به کشف یک «صفحه بازی» متعلق به دوران روم باستان شدند؛ این کشف اطلاعات ارزشمندی درباره زندگی روزمره و سرگرمیهای مردم این شهر در اختیار پژوهشگران قرار میدهد.
این صفحه بازی که روی یک قطعه سنگ مرمر حک شده، در داخل دیوار دفاعی شهر باستانی که امروزه در نزدیکی دریاچه اولوبات در استان بورسا قرار دارد، پیدا شده است. بررسیها نشان میدهد این سنگ در اصل برای بازی مورد استفاده قرار میگرفته، اما بعدها به عنوان مصالح ساختمانی در ساخت دیوار شهر به کار رفته است.
به گزارش فرادید؛ سطح بالایی سنگ با دقت صیقل داده شده و روی آن طرحی هندسی شامل سه مربع هممرکز که با خطوطی به یکدیگر متصل شدهاند دیده میشود. این الگو متعلق به بازی مشهور «دوز» است؛ یکی از قدیمیترین بازیهای استراتژیک جهان که در فرهنگهای مختلف با نامهای گوناگون شناخته میشد.
شهر آپولونیا در ساحل دریاچه اولوبات و در منطقه باستانی بیتینیا قرار داشت و از مراکز مهم این ناحیه به شمار میرفت. این شهر دارای بناهای عمومی، استحکامات دفاعی و مراکز فرهنگی مهمی بود و قرنها محل زندگی و فعالیت مردم بوده است. کشف این صفحه بازی نشان میدهد که در کنار فعالیتهای سیاسی، مذهبی و اقتصادی، ساکنان شهر برای تفریح و رقابتهای فکری نیز اهمیت قائل بودند.
بازی دوز یک بازی دونفره بود که در آن هر بازیکن تلاش میکرد سه مهره خود را در یک خط قرار دهد و در عین حال مانع موفقیت حریف شود. برخلاف بسیاری از بازیهای باستانی که بر شانس و تاس متکی بودند، این بازی بر تفکر، برنامهریزی و پیشبینی حرکات طرف مقابل استوار بود. به همین دلیل، کشف آن تصویری ملموس از جنبههای فکری و اجتماعی زندگی مردم دوران باستان ارائه میدهد.
نمونههای مشابه این بازی پیشتر در نقاط مختلف آناتولی و همچنین بخشهای دیگری از جهان باستان کشف شدهاند، اما یافتن آن در آپولونیا اهمیت ویژهای دارد، زیرا شواهد حضور این بازی را در منطقه بیتینیا تقویت میکند. پژوهشگران معتقدند این کشف نشان میدهد که ساکنان شهر نه تنها به ساخت بناها و دفاع از شهر خود میاندیشیدند، بلکه بخشی از زندگی روزمره آنان نیز به سرگرمی، تعامل اجتماعی و رقابتهای ذهنی اختصاص داشته است.
این صفحه بازی همچنین داستان دیگری را روایت میکند؛ اینکه چگونه یک شیء مورد استفاده در زندگی روزمره، پس از گذشت سالها کارکرد اصلی خود را از دست داده و به مصالح ساختمانی تبدیل شده است. با این حال، خطوط حکشده روی سنگ همچنان باقی مانده و امروز پس از قرنها، تصویری نادر از اوقات فراغت و فرهنگ بازی در یکی از شهرهای مهم روم باستان را در اختیار پژوهشگران قرار داده است.
لینک کوتاه: کپی لینک
کوفتهای متفاوت از ترکیه؛ راز خوشمزگی «کادین بودو کوفته» چیست؟ + طرز تهیه کادین بودو کوفته عجیبترین کارهایی که دیکتاتورهای مشهور انجام دادهاند طرز تهیه سوغورمه کباب؛ این کباب ترکی با بادمجان کبابی غوغا میکند کشورها را با لقبهای عجیب و جذابشان بشناسید؛ از «سرزمین آتش و یخ» تا «بام جهان» بلندترین قلهها در هر یک از ۷ قاره جهان (+ اینفوگرافیک) داستان رزا شانینا؛ تکتیرانداز زن ارتش سرخ که «وحشت پنهان پروس شرقی» لقب گرفت (+عکس) ریختن سرکه در ماشین لباسشویی؛ ترفند کاربردی یا اشتباه پرهزینه؟ ایرانیان بیشتر در چه ماهی به دنیا میآیند؟!(+اینفوگرافیک) خانه را با آشپزخانهای همیشه تمیز، شاداب کنید چرا بعضی مردان زنان مطلقه را برای ازدواج انتخاب میکنند؟؛ واقعیتی که کمتر دربارهاش حرف میزنیم استرس مزمن چگونه ویژگیهای شخصیتی ما را تغییر میدهد؟ داستان کریستینا شِربِک؛ زنی که جیمز باند از روی زندگی آن ساخته شد! اختراع باستانی ایرانی که هنوز مایه شگفتی است(+عکس) ایرانیان چگونه صاحب «نام خانوادگی» شدند؟ سیستمعامل زندگی چیست؟ راهنمای جامع مدیریت کارها، عادتها و بار ذهنی