تاریخ:
شهروز ابراهیمی: گفتند زیرابرو برمیداری! 
درس نود و هفت
چرا از کسی که بهما آسیب میزند جدا نمیشویم؟
ماندن در رابطهی آسیبزننده نتیجه ترکیبی از عوامل روانشناختی، بیولوژیکی و اجتماعی است، نه ضعف شخصیتی. رواندرمانی میتواند آگاهی، مهارتهای مقابلهای، عزتنفس و حمایت اجتماعی را فراهم کند تا فرد بتواند با امنیت و اعتماد به نفس رابطه را ترک کند و زندگی سالمتری بسازد.
بسیاری از افراد در روابط آسیبزننده (عاطفی، خانوادگی، دوستانه یا کاری) نمیتوانند جدا شوند، حتی وقتی رفتار آسیبرسان واضح و مداوم است. پاسخ این سؤال پیچیده است و ترکیبی از عوامل روانشناختی، اجتماعی و بیولوژیکی در آن نقش دارند.
عوامل اصلی ماندن در روابط آسیبزننده
۱. دلبستگی و الگوهای کودکی
کودکانی که دلبستگی ناایمن تجربه کردهاند، ممکن است بزرگسالانی شوند که در روابط ناسالم باقی میمانند (Bowlby, 1969; Ainsworth et al., 1978).
۲. چرخهی سوءرفتار و امید به تغییر
چرخههای پاداش/تنبیه باعث وابستگی روانی میشوند (Dutton & Golant, 1997).
۳. عزتنفس پایین و خودسرزنش
افرادی با عزتنفس پایین، ماندن در رابطه را بهعنوان «واقعیت زندگی» میپذیرند (Murray et al., 2003).
۴. وابستگی عاطفی و نوروبیولوژی عشق
ترک رابطه مشابه ترک اعتیاد است و مغز به وابستگی پاسخ مثبت میدهد (Aron et al., 2005; Fisher et al., 2010).
۵. فشارهای اجتماعی و اقتصادی
وابستگی مالی یا نداشتن شبکه حمایتی گزینههای خروج را محدود میکند.
۶. ترس از تنهایی
ترس از تنهایی میتواند حتی قویتر از ترس از آسیب باشد (Cacioppo & Patrick, 2008).
۷. باورهای فرهنگی و جنسیتی
انتظارات فرهنگی و اجتماعی ممکن است ماندن را تشویق کنند.
راهکارهای رواندرمانی برای خروج از رابطهی آسیبزننده
شناخت و آگاهی از الگوهای ناسالم
جلسات رواندرمانی میتواند به فرد کمک کند تا چرخههای آسیبزننده، الگوهای دلبستگی و خودسرزنشی را شناسایی کند.
تکنیکهایی مانند CBT (رفتاردرمانی شناختی) برای شناخت افکار مخرب و بازسازی باورهای سالم موثر است.
تقویت عزتنفس و خودمراقبتی
تمرینات روانشناختی و جلسات گروهی میتواند به بازسازی عزتنفس کمک کند.
فعالیتهای خودمراقبتی، ورزش، مدیتیشن و نوشتن احساسات موثرند.
ساخت شبکه حمایتی قوی
ایجاد روابط حمایتی با دوستان، خانواده یا گروههای حمایتی، احساس امنیت و اعتماد به نفس برای خروج از رابطه را افزایش میدهد.
رواندرمانی گروهی یا خانوادهدرمانی نیز میتواند مفید باشد.
تکنیکهای مدیریت وابستگی و ترک رابطه
تمرینات ذهنآگاهی (Mindfulness) برای کاهش وابستگی عاطفی و تمرکز بر نیازهای خود.
برنامهریزی مرحلهای برای قطع تدریجی ارتباط یا محدود کردن تماس.
مواجهه با ترسها و اضطرابها
جلسات درمانی کمک میکنند تا فرد ترس از تنهایی یا تغییر را مدیریت کند و مهارتهای مقابلهای جدید یاد بگیرد.
ایجاد اهداف و زندگی مستقل
تمرکز بر اهداف شخصی، شغلی و تحصیلی میتواند انگیزهی خروج را تقویت کند.
برنامهریزی عملی برای استقلال مالی و اجتماعی کلیدی است.
جمعبندی
ماندن در رابطهی آسیبزننده نتیجه ترکیبی از عوامل روانشناختی، بیولوژیکی و اجتماعی است، نه ضعف شخصیتی. رواندرمانی میتواند آگاهی، مهارتهای مقابلهای، عزتنفس و حمایت اجتماعی را فراهم کند تا فرد بتواند با امنیت و اعتماد به نفس رابطه را ترک کند و زندگی سالمتری بسازد.
نویسنده : محمدباقر سبط الشیخ
منبع: فرارو
لینک کوتاه: کپی لینک
پارادوکس شادی و اندوه؛ چرا پشت تحولات مثبت، سوگی پنهان نهفته است؟ این ۶ عادات قدیمی نظافت را کنار بگذارید عجیبترین عادتهای مردم ایتالیا که گردشگران را غافلگیر میکند «کوروش» به چه معناست؟ / معمای ادامهدار نامی با پیشنه ۲۵۰۰ ساله کفش پاشنه بلند زمانی نماد قدرت و ثروت مردان بود! طرز تهیه سس هزار جزیره خانگی در ۵ دقیقه؛ خوشمزهتر از رستورانیها! غذاهایی که دنیا را فتح کردهاند؛ ۲۰ غذای محبوب از شرق تا غرب جهان محبوبترین نوشیدنی خلیجفارس را میشناسید؟ شیشه ناز؛ غذای محلی ساری با ترکیبی از گوشت، انار و گردو ساسانیان چگونه فروپاشیدند؟ بهترین روش برای یخ زدایی گوشت، مرغ و ماهی چیست؟؛ این کار اشتباه است چطور خودمان را به مطالعهکردن عادت بدهیم؟ حتی وقتی انگیزه نداریم یک بشقاب زولبیا امکلثوم را به دنیای خوانندگی کشاند قهوهخورترین کشورهای جهان را بشناسید؛ صدرنشین فهرست همه را غافلگیر میکند بوی بد سینک ظرفشویی را چگونه از بین ببریم ؟ ؛ چند راهکار ساده برای رفع بوی بد سینک آشپزخانه