چرا برخی پرندگان از توانایی پرواز برخوردار نیستند؟

پیتر رایان، استاد بازنشسته پرنده‌شناسی در دانشگاه کیپ‌تاون آفریقای جنوبی می‌گوید پنگوئن‌ها از بال‌هایشان برای حرکت زیر آب استفاده می‌کنند. همچنین، پرنده‌ای به نام ماهیگیرک بی‌پرواز (Pinguinus impennis)  هم از بال‌هایش برای حرکت در آب بهره می‌برد.

در پرندگانی که مدت طولانی است قدرت پرواز خود را از دست داده‌اند، پرهای بلند و سفتی که برای پرواز لازم هستند، ناپدید شده‌اند. در بعضی از گونه‌ها، مثل کیوی‌ها و یلوه جزیره دست‌نیافتنی (Atlantisia rogersi)، پرهای بدن دیگر ساختارهای ریزی به نام ریشک (که شبیه قلاب هستند و به شناور ماندن در هوا کمک می‌کنند) را از دست می‌دهند. همین امر باعث می‌شود پرها نرم‌تر شده و حالتی شبیه خز پیدا کنند.

در پژوهشی که امسال در مجله‌ی Evolution منتشر شد، دانشمندان دریافتند پرندگان بی‌پرواز ویژگی‌های پرهای خود را به ترتیب معکوس از زمانی که ابتدا تکامل یافته بودند از دست می‌دهند. همچنین این تحقیق نشان داد تغییر در ساختار استخوان‌ها قبل از تغییرات در پرها رخ می‌دهند، چون برای رشد و نگهداری استخوان‌ها انرژی بیشتری نسبت به پرها لازم است.

تیم بلک‌برن، استاد زیست‌شناسی کالج دانشگاهی لندن می‌گوید پرندگان بی‌پرواز امروزه کمیاب هستند، اما فسیل‌ها نشان می‌دهند این پرندگان در گذشته فراوان‌تر بوده و تنوع بیشتری داشتند. گرچه، ورود انسان‌ها و حیواناتی مانند موش‌ها و سگ‌ها باعث شد این پرندگان درمعرض شکارچیان قرار بگیرند.

 این پرندگان توانایی پرواز را از دست داده بودند و فرصتی برای به دست‌آوردن مجدد این توانایی مفید نداشتند. همین امر باعث شد پرندگانی همچون دودو (Raphus cucullatus) در موریس و موآ (شترمرغ زلاندنو) به سرعت منقرض شوند.

طبق مطالعه‌ای از سال ۲۰۲۰، بلک‌برن و همکارانش دریافتند اگر انقراض‌هایی که به دلیل فعالیت‌های انسانی رخ داده نبود، تعداد گونه‌های پرندگان بی‌پرواز چهار برابر بیشتر از چیزی بود که اکنون داریم.

فران سایول، نویسنده نخست مطالعه توضیح داده است که در طول تاریخ تکاملی پرندگان، از دست‌دادن توانایی پرواز حداقل ۱۵۰ بار در گروه‌های مختلف پرندگان اتفاق افتاده است. بسیاری از گونه‌های بی‌پرواز در جزیره‌هایی که شکارچی نداشتند به خوبی زندگی می‌کردند، اما پس از ورود انسان‌ها (به دلیل شکار مستقیم یا آوردن شکارچیان جدید) این پرندگان ناپدید شدند. همین موضوع باعث شد فکر کنیم پرندگان بی‌پرواز کمیاب بوده‌اند.